Zdrowie przed ciążą

Nawet jeśli teraz czujesz się zdrowa, to powinnaś przed planowaną ciążą wykonać badania ginekologiczne i internistyczne. Ma to duże znaczenie dla zdrowia twojego przyszłego dziecka.

Możesz zawczasu zapobiec rozwojowi wielu chorób i przygotować swój organizm do ogromnego wysiłku jakim jest ciąża. Niektórym parom o podwyższonym ryzyku, lekarz po tzw. wywiadzie rodzinnym zaleca wizytę w poradni genetycznej. Wizyta i przeprowadzone tam badania pozwalają wykluczyć możliwości poczęcia dziecka bez wad genetycznych. Zacznijmy jednak od początku.

 

Podstawowe badania jakie powinnaś wykonać, to:

  • Oznaczenie grupy krwi twojej i przyszłego ojca dziecka,
  • Gdy przyszła mama ma grupę krwi Rh ujemną a ojciec dziecka Rh dodatnią mówi się wówczas o istnieniu tzw. konfliktu serologicznego. Dochodzi do niego, gdy dziecko odziedziczy Rh ojca. Krwinki płodu z czynnikiem Rh ojca w czasie ciąży przenikną do krwioobiegu matki powodując wytwarzanie przez organizm matki swoistych przeciwciał. Wytworzone przeciwciała stają się groźne najczęściej w kolejnej, a nie pierwszej ciąży i mogą doprowadzić do choroby hemolitycznej u noworodka. Konflikt serologiczny może doprowadzić do silnej niedokrwistości u płodu a w konsekwencji nawet do jego obumarcia. Konflikt serologiczny może dotyczyć nie tylko czynnika Rh, ale również grup głównych.
  • Poziom glukozy,
  • Morfologia,
  • Ogólne badania moczu,
  • Badania krwi i moczu pozwalają zdiagnozować niedokrwistość, zakażenie układu moczowego, choroby wątroby, dróg żółciowych i nerek oraz cukrzycę.
  • Badanie na krzepliwość krwi,
  • Badanie na obecność przeciwciał przeciwko toksoplazmozie,
  • Toksoplazmoza to choroba odzwierzęca, groźna jedynie dla płodu a nie dla matki. U ludzi i zwierząt najczęściej przebiega bezobjawowo. Jeśli do zachorowania dojdzie w czasie ciąży, grozi uszkodzeniami płodu. Przez całą ciążę powinnaś unikać ewentualnych źródeł zakażenia, tj. surowego mięsa, kontaktu z kocimi odchodami, a także ziemią, w której może znajdować się toksoplazma lub jej cysty.
  • Badania na obecność przeciwciał różyczki,
  • Zastanów się czy chorowałaś przed zajściem w ciążę na różyczkę lub czy byłaś w dzieciństwie szczepiona. Jeśli nie, a w badaniach serologicznych brak przeciwciał odpornościowych, warto zastanowić się nad szczepieniami. Zarażenie się różyczką podczas pierwszych 12 tygodni ciąży jest bardzo niebezpieczne i oznacza możliwość urodzenia dziecka upośledzonego.
  • Badanie poziomu hormonów tarczycy,
  • Badanie na obecność przeciwciał przeciwko wirusowi cytomegalii.
  • Badanie na nosicielstwo wirusa zapalenia wątroby,

Najwcześniej, bo minimum pół roku przed planowaną ciążą, można zaszczepić się przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu A i B. Szczepienie ma na celu ochronę przed zakażeniem WZW w ciąży, ale też podczas zabiegów przy porodzie.

 

Podstawowe badania ginekologiczne:

  • Wymaz z szyjki macicy i tzw. czystość pochwy,
  • USG narządu rodnego i piersi,
  • Badania poziomu hormonów cyklu owulacyjnego,
  • Badania wykrywające zakażenia narządów rodnych, np. rzęsistkowicę, grzybicę oraz chlamydiozę,
  • Badania pod kątem wykrycia wirusa HIV,

Nawet jeśli nie jesteś w grupie ryzyka. Jeśli natomiast jesteś nosicielką, możesz urodzić zdrowe dziecko, pod warunkiem wczesnej diagnozy i odpowiedniej opieki lekarskiej w czasie ciąży i porodu.

 

Badania genetyczne:

 

Im starsza kobieta, tym większe statystyczne prawdopodobieństwo nie donoszenia ciąży lub ujawnienia się u dziecka wad w budowie fizycznej czy wystąpienia chorób uwarunkowanych genetycznie. Genetycy uważają, że wystarczą informacje o chorobach u członków rodziny do czterech pokoleń wstecz. Warto zwrócić uwagę na pojawiające się u dzieci urodzonych w obu rodzinach wady budowy ciała, upośledzenie umysłowe i takie choroby jak hemofilia, padaczka, głuchota, czy muskowicydoza. Jeżeli występowały one w rodzinie nawet jednego z partnerów, obydwoje muszą się zgłosić na konsultację do poradni genetycznej. Wizyta w poradni genetycznej i wykonanie odpowiednich badań, będzie konieczna także wówczas, gdy kobieta skończyła już 35 lat i jest to jej pierwsza ciąża. Wiąże się ona w tym wieku, ze zwiększonym statystycznie ryzykiem pojawienia się u dziecka np. tzw. zespołu Downa.

 

Odwiedź stomatologa!

 

Przed planowaną ciążą odwiedź swojego stomatologa. Jeśli masz chore zęby, koniecznie je wylecz bo w pierwszym trymestrze ciąży lekarze zalecają ostrożność przy wykonywaniu zabiegów czy przy przyjmowaniu leków. By nie dać szansy próchnicy, warto poprosić dentystę, żeby po wyleczeniu zębów pokrył je fluorem.

 

Niestety, ciąża sprzyja rozwojowi próchnicy w naszym uzębieniu. Po pierwsze, rozwijający się płód zabiera mamie cenne minerały, a to osłabia jej zęby. Po drugie, kobiety w ciąży stale coś podjadają (nawet w nocy), a nie zawsze myją zęby po zjedzeniu przekąski. Zalegające w jamie ustnej resztki jedzenia niszczą zęby. Po trzecie – zmiany hormonalne, do jakich dochodzi w organizmie ciężarnej kobiety, niekorzystnie wpływają na dziąsła. Podczas ciąży nie powinno się wykonywać zdjęć rentgenowskich – trzeba zatem dbać o zęby, by nie dopuścić do dużych zmian i by nie było konieczne prześwietlenie.

 

 

Przeczytaj również: